పీఎం కుసుమ్ (సోలార్ పంపులు)
డీజిల్, కరెంటు పంపుల బదులు సోలార్ పంపులు పెట్టుకోవడానికి పీఎం కుసుమ్ రైతులకు సాయం చేస్తుంది. సోలార్ పంపు ఖర్చులో 30% వరకు కేంద్రం ఇస్తుంది (కొండ, ఈశాన్య రాష్ట్రాల్లో 50%), రాష్ట్రం సాధారణంగా తన వాటా కలుపుతుంది. వాడని భూమిలో చిన్న సోలార్ ప్లాంట్లు పెట్టి రైతులు ఆదాయం కూడా పొందవచ్చు.
పీఎం కుసుమ్ అంటే ఏమిటి?
పీఎం కుసుమ్ (ప్రధానమంత్రి కిసాన్ ఊర్జా సురక్షా ఏవం ఉత్థాన్ మహాభియాన్)ను కేంద్ర నూతన, పునరుత్పాదక ఇంధన మంత్రిత్వ శాఖ (MNRE) నడుపుతోంది. వ్యవసాయంలో డీజిల్ వాడకం ఆపి, సోలార్ ద్వారా రైతుల ఆదాయం పెంచడం దీని లక్ష్యం. దీన్ని నేరుగా కేంద్రం కాదు, ప్రతి రాష్ట్ర ప్రభుత్వ శాఖలు అమలు చేస్తాయి.
పథకంలోని మూడు భాగాలు
- కాంపోనెంట్ A: రైతులు, రైతు సంఘాలు, FPOలు, సహకార సంఘాలు, పంచాయతీలు బీడు లేదా ఖాళీ భూమిలో 2 MW వరకు గ్రిడ్ సోలార్ ప్లాంట్లు పెట్టి, రాష్ట్ర నియంత్రణ సంస్థ నిర్ణయించిన ధరకు కరెంటును DISCOMకు అమ్మవచ్చు.
- కాంపోనెంట్ B: రైతులకు గ్రిడ్తో సంబంధం లేని (ఆఫ్-గ్రిడ్) సోలార్ పంపులు, ముఖ్యంగా కరెంటు లైను లేని చోట్ల లేదా డీజిల్ పంపులు వాడే చోట్ల.
- కాంపోనెంట్ C: ఇప్పటికే ఉన్న గ్రిడ్ పంపులను సోలార్గా మార్చడం, ఒక్కో పంపు (IPS) లేదా మొత్తం వ్యవసాయ ఫీడర్ (FLS). మిగిలిన కరెంటును DISCOMకు అమ్మవచ్చు.
సబ్సిడీ ఎంత?
- సోలార్ పంపులు, పంపుల సోలారైజేషన్కు ఖర్చులో 30% వరకు కేంద్రం ఇస్తుంది; ఈశాన్య, కొండ, ద్వీప రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాల్లో 50% వరకు.
- రాష్ట్ర ప్రభుత్వం సాధారణంగా తన సబ్సిడీ కలుపుతుంది, మిగతాది రైతు కడతారు. రైతు వాటాలో కొంత బ్యాంకు రుణంగా తీసుకోవచ్చు.
- ఖచ్చితమైన వాటా, పంపు సామర్థ్యం (HP), ధర మీ రాష్ట్రం నిర్ణయిస్తుంది. పీఎం కుసుమ్ పోర్టల్లో రాష్ట్రాల వారీగా వెండర్ జాబితా, రేట్ కార్డు చూడండి.
2026లో స్థితి
ఎలా దరఖాస్తు చేయాలి
- మీ రాష్ట్ర నోడల్ ఏజెన్సీని సంప్రదించండి: ఆంధ్రప్రదేశ్లో NREDCAP, తెలంగాణలో TGREDCO, లేదా జిల్లా వ్యవసాయ / ఉద్యాన కార్యాలయం. రాష్ట్ర పోర్టళ్ల లింకులు pmkusum.mnre.gov.inలో ఉన్నాయి.
- రాష్ట్రం దరఖాస్తులు తెరిచినప్పుడు దరఖాస్తు చేయండి. సాధారణంగా ఆధార్, భూమి రికార్డులు (పట్టాదారు పాస్బుక్), బ్యాంకు వివరాలు, ఫోటో కావాలి.
- ఆమోదం వచ్చాక మీ వాటా మాత్రమే, రాష్ట్ర ఏజెన్సీకి లేదా అది సూచించిన ఎంప్యానెల్డ్ వెండర్కు మాత్రమే కట్టండి.
ఇవి కూడా చూడండి: పీఎం సూర్య ఘర్ (ఇళ్ళకు రూఫ్టాప్ సోలార్), కిసాన్ క్రెడిట్ కార్డు, పీఎం కిసాన్.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
పీఎం కుసుమ్లో సోలార్ పంపుకు ఎంత సబ్సిడీ వస్తుంది?
ఖర్చులో 30% వరకు కేంద్రం ఇస్తుంది (ఈశాన్య, కొండ, ద్వీప రాష్ట్రాల్లో 50%). రాష్ట్రం సాధారణంగా తన వాటా కలుపుతుంది, మిగతాది రైతు కడతారు.
పీఎం కుసుమ్కు ఎక్కడ దరఖాస్తు చేయాలి?
మీ రాష్ట్ర నోడల్ ఏజెన్సీ (ఏపీలో NREDCAP, తెలంగాణలో TGREDCO) లేదా జిల్లా వ్యవసాయ కార్యాలయం ద్వారా. ప్రైవేటు వెబ్సైట్లలో కాదు.
2026లో పీఎం కుసుమ్ ఇంకా ఉందా?
ఇప్పటికే మంజూరైన ప్రాజెక్టులు పూర్తి చేయడానికి MNRE గడువు పొడిగించింది. కొత్త దశ గురించి వార్తలు వచ్చినా 24 అక్టోబర్ 2026 నాటికి అధికారిక నోటిఫికేషన్ లేదు. కొత్త పంపులు మంజూరు చేస్తున్నారో మీ రాష్ట్ర ఏజెన్సీలో అడగండి.
పీఎం కుసుమ్తో డబ్బు సంపాదించవచ్చా?
అవును. కాంపోనెంట్ A కింద బీడు భూమిలో 2 MW వరకు సోలార్ ప్లాంట్ పెట్టి కరెంటును DISCOMకు అమ్మవచ్చు, కాంపోనెంట్ C కింద సోలార్ పంపు నుంచి మిగిలిన కరెంటు అమ్మవచ్చు.
ఒక వెబ్సైట్ పీఎం కుసుమ్ రిజిస్ట్రేషన్ ఫీజు అడుగుతోంది. నిజమేనా?
కాదు. నకిలీ పీఎం కుసుమ్ వెబ్సైట్ల గురించి MNRE హెచ్చరించింది. డబ్బు కట్టకండి; 1800-180-3333కు కాల్ చేయండి.
మూలాలు (Sources)
- PM-KUSUM national portal (MNRE): scheme details, subsidy, fake website warning
- Ministry of New and Renewable Energy